Historyczne wzmianki o senesie znajdziemy w dziele XVI-wiecznego niemieckiego botanika – Tabernaemontanus’a. Suszone liście i owoce senesu były wykorzystywane do tworzenia elektuarium, czyli mieszaniny substancji ziołowych z odrobiną miodu bądź konfitury. Gotowego leku o półstałej konsystencji używano jako lewatywy w razie zaparć. Surowcami farmaceutycznymi stosowanymi w lecznictwie są liście Sennae folium i/lub owoce Sennae fructus dwóch gatunków senesu: Cassia angustifolia oraz Cassia acutifolia, zwanych obecnie wspólną nazwą Senna alexandrina.
Skład:
- antrony,
- antranole,
- antrachinony,
- diantrony
- senozydy A i B oraz C i D
- flawonoidy,
- śluzy i żywice
Właściwości:
- Surowiec ma działanie przeczyszczające, które warunkowane jest obecnością antranozwiązków. Powodują one podrażnienie ścian jelita grubego co prowadzi do wydzielania przez jego nabłonek śluzu i pobudzenia perystaltyki. Liście senesu charakteryzują się szybkim (w porównaniu z innymi surowcami antronowymi) działaniem: 6-8 godzin.
- Surowiec posiada również słabe działanie żółciopędne.
Przeciwskazania:
- stany odwodnienia z zaburzeniami elektrolitowymi;
- zwężenie jelit i/lub niedrożność jelit;
- atonia jelit;
- stany zapalne jelita grubego (np. choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego);
- występujący ból brzucha o nieznanej przyczynie.
Uwaga: Substancje czynne surowca – antranozwiązki przechodzą do mleka matki, co może wywoływać biegunki o karmionego dziecka. Długotrwałe, nieuzasadnione stosowanie wszystkich środków przeczyszczających niesie ze sobą poważne zagrożenia dla zdrowia !
